Xông đất công ty, cửa hàng là việc của ngày mở cửa lại sau Tết, không phải của sáng mùng Một; người được chọn thường hợp tuổi với chủ cửa hàng, giám đốc, theo cùng cách xét như xông đất nhà ở, còn ngày mở cửa thì phải khớp với lịch nghỉ Tết 2027 của nơi mình. Mùng 4 Tết rơi vào thứ Ba 9/2/2027, mùng 6 là thứ Năm 11/2, mùng 8 là thứ Bảy 13/2, mùng 10 là thứ Hai 15/2.
Bài bàn cách chọn người mở hàng, cách đọc các mốc ngày, và những việc nhỏ giúp ngày đầu mở cửa êm. Đây là quan niệm dân gian để tham khảo; với cửa hàng, khách nào bước vào cũng là khách quý, và không có ngày nào "bắt buộc" phải mở.
Xông đất nhà ở và xông đất nơi làm ăn khác nhau thế nào
Ở nhà, người xông đất là người khách đầu tiên của năm. Ở cửa hàng, công ty, người xông đất thường là người đầu tiên bước vào ngày mở cửa lại, có khi là một người quen được mời trước, có khi là vị khách mua hàng đầu tiên. Dân gian gọi người mua đầu tiên là người "mở hàng", và nhiều chủ tiệm coi buổi mở hàng đầu năm là dịp vui riêng.
Vì cửa hàng phục vụ người lạ, không ai có thể chọn tuổi khách. Cách nhiều chủ tiệm làm là nhờ một người quen hợp tuổi đến từ sớm, trước giờ mở cửa chính thức, để "mở" cho tiệm; sau đó ai đến mua cũng vui vẻ đón. Văn phòng công ty thì đơn giản hơn: người xông đất có thể là một đồng nghiệp hợp tuổi với giám đốc, được nhờ đến sớm mười lăm phút.
Ngoài ra, nhà ở thường xông đất đúng sáng mùng Một, nên giờ hẹn gần như cố định. Nơi làm ăn thì linh hoạt hơn nhiều: ngày mở cửa lại có thể là mùng 4, mùng 6, mùng 8 hay sau rằm tháng Giêng, tuỳ ngành. Tiệm hoa, tiệm bánh, quán cà phê có khi mở xuyên Tết; xưởng sản xuất, văn phòng lại nghỉ dài. Vì vậy chọn người mở hàng nên đi sau quyết định ngày mở cửa, không phải ngược lại.
Một khác biệt nữa: nhà ở xét theo tuổi gia chủ, còn nơi làm ăn thì xét theo tuổi người chủ, người đứng tên hộ kinh doanh hoặc người đứng đầu đơn vị. Có nơi xét theo năm thành lập công ty như một "tuổi", nhưng đó là cách làm riêng, không phổ biến bằng xét theo tuổi người chủ.
Các mốc ngày mở cửa lại sau Tết Đinh Mùi 2027
Bảng dưới theo âm lịch đổi sang dương lịch, kèm can chi ngày. Lịch nghỉ cụ thể của từng nơi còn chờ thông báo chính thức và nội quy công ty.
| Ngày âm | Dương lịch | Can chi | Ghi chú theo quan niệm dân gian |
|---|---|---|---|
| Mùng 4 | Thứ Ba 9/2/2027 | Kỷ Mùi | Nhiều tiệm nhỏ mở lại từ ngày này |
| Mùng 5 | Thứ Tư 10/2/2027 | Canh Thân | Ngày nguyệt kỵ (5, 14, 23), một số người tránh khởi sự |
| Mùng 6 | Thứ Năm 11/2/2027 | Tân Dậu | Hay được chọn để khai xuân |
| Mùng 7 | Thứ Sáu 12/2/2027 | Nhâm Tuất | Một số lịch ghi là ngày tam nương |
| Mùng 8 | Thứ Bảy 13/2/2027 | Quý Hợi | Rơi vào cuối tuần, hợp với cửa hàng bán lẻ |
| Mùng 10 | Thứ Hai 15/2/2027 | Ất Sửu | Đầu tuần; chi Sửu xung chi năm Mùi theo bảng, vài nơi để ý |
Cột ghi chú chỉ phản ánh những gì dân gian hay nhắc. Ngày nào hợp với bạn còn tuỳ hàng hoá, nhân viên, đối tác. Với văn phòng, ngày đi làm lại thường do lịch nghỉ của cơ quan, doanh nghiệp quyết định; cửa hàng tự do hơn, có tiệm mở ngay chiều mùng 2 vì khách cần hàng.
Muốn xem giờ hoàng đạo của ngày mình chọn, công cụ giờ xuất hành trên Tết Nay có tra theo từng ngày trong tháng Giêng.
Người mở hàng hợp tuổi chủ cửa hàng năm Đinh Mùi
Cách xét giống xông đất nhà ở: hợp năm (Hợi, Mão, Ngọ hay được cộng điểm, Sửu bị trừ) và hợp tuổi chủ. Bảng gọn dưới đây gom theo tuổi chủ; chi tiết từng năm sinh có ở các bài tuổi xông đất theo cặp tuổi gia chủ trên Tết Nay.
| Tuổi chủ cửa hàng | Tuổi mở hàng hay được gợi ý | Tuổi thường được khuyên tránh |
|---|---|---|
| Tý | Thân, Thìn, Hợi | Ngọ, Mùi, Sửu |
| Sửu | Tỵ, Dậu, Hợi, Mão | Mùi, Ngọ, Tuất |
| Dần | Hợi, Ngọ, Mão | Thân, Tỵ, Sửu |
| Mão | Hợi, Mùi, Ngọ | Dậu, Tý, Sửu |
| Thìn | Thân, Dậu, Ngọ | Tuất, Mão, Sửu |
| Tỵ | Dậu, Thân, Ngọ, Mão | Hợi, Dần, Sửu |
| Ngọ | Mùi, Dần, Mão, Hợi | Tý, Sửu |
| Mùi | Hợi, Mão, Ngọ | Sửu, Tuất, Tý |
| Thân | Thìn, Tỵ, Ngọ, Mão | Dần, Hợi, Sửu |
| Dậu | Tỵ, Thìn, Ngọ, Hợi | Mão, Tuất, Sửu |
| Tuất | Mão, Ngọ, Dần | Thìn, Sửu, Dậu |
| Hợi | Mão, Mùi, Dần, Ngọ | Tỵ, Sửu, Thân |
Các sách ghi khác nhau ở nhiều ô, nhất là những tuổi vừa hợp năm vừa vướng tuổi chủ. Bảng chỉ là gợi ý; người mở hàng vui vẻ, đến đúng hẹn quan trọng hơn mọi ô trong bảng.
Văn phòng công ty: buổi sáng đầu tiên đi làm lại
Ở công ty, buổi sáng đầu năm thường có ba việc: người xông đất bước vào (nếu công ty giữ nếp này), lãnh đạo chúc Tết và lì xì đầu năm cho nhân viên, cả phòng uống trà, ăn bánh mứt rồi bắt đầu làm việc. Phần lì xì nhân viên là chuyện riêng của từng công ty; phần xông đất thì gọn, chỉ cần nhờ một người đến sớm.
Ai mở cửa văn phòng? Thường là bảo vệ hoặc người giữ chìa khoá; nếu muốn người xông đất là người đầu tiên vào, hãy dặn trước để bảo vệ mở cửa rồi đứng ngoài chờ. Nhiều nơi bỏ qua chi tiết này và coi người xông đất là người đầu tiên bước vào phòng làm việc chung sau phần nghi thức khai xuân, như vậy cũng được.
Không nên biến việc chọn tuổi thành gánh cho nhân viên. Nhân viên không hợp tuổi vẫn đi làm đúng giờ như mọi người; không ai bị yêu cầu đến muộn hay đứng chờ ngoài cửa vì tuổi của mình. Nếu công ty đông người, có thể bỏ hẳn phần xông đất, chỉ giữ buổi chúc Tết, vì quy mô lớn thì việc canh ai vào trước dễ thành gượng ép.
Cửa hàng online, tiệm không mặt tiền: "mở hàng" thời nay
Nhiều người bán hàng hôm nay không có cửa tiệm mà bán qua mạng xã hội, sàn thương mại điện tử, giao hàng tận nơi. Với họ, "mở hàng" đầu năm thường được hiểu là đơn hàng đầu tiên sau Tết. Có chủ shop nhờ một người quen đặt đơn đầu tiên cho vui, có chủ shop để tự nhiên, đơn nào đến trước là đơn mở hàng.
Việc cần làm thực tế hơn cả là thông báo lịch nghỉ và lịch giao hàng rõ ràng từ trước Tết: ngày nhận đơn cuối cùng, ngày giao hàng trở lại. Các đơn vị vận chuyển thường nghỉ hoặc giảm chuyến quanh Tết, nên lịch giao trở lại cũng phụ thuộc vào họ. Khách biết trước sẽ thông cảm; khách đặt rồi chờ không thấy hàng thì dễ mất lòng ngay đầu năm.
Cẩn trọng với những tin nhắn "đơn hàng lớn" bất thường đầu năm, yêu cầu chuyển cọc hoặc bấm vào đường dẫn lạ để "xác nhận". Mùa Tết là mùa lừa đảo nở rộ; đơn mở hàng không đáng để đánh đổi tài khoản của bạn.
Quầy hàng ở chợ, tiệm nhỏ trong khu dân cư
Ở chợ truyền thống, tục mở hàng còn đậm hơn ở cửa hàng hiện đại. Nhiều tiểu thương có thói quen để ý người mua đầu tiên của buổi chợ, nhất là phiên chợ đầu năm. Có người nhờ con cháu hoặc bạn hàng thân mua món đầu tiên cho vui; có người để tự nhiên, ai đến trước thì bán, chỉ mong người đó mua một cách vui vẻ, không mặc cả gắt.
Nếu bạn là khách, biết được nếp này thì càng dễ cư xử. Sáng đầu năm, đi chợ mua món đầu tiên của một quầy, đừng hỏi giá rồi bỏ đi, đừng trả giá quá đà; mua hay không thì nói lời chúc Tết một câu. Đó là phép lịch sự đơn giản mà người bán nhớ cả năm.
Tiệm tạp hoá, tiệm sửa xe, quán ăn trong khu dân cư thường mở lại sớm, có khi từ mùng 2 hay mùng 4, vì hàng xóm cần. Người mở hàng của các tiệm này thường là chính khách quen trong xóm. Chủ tiệm có thể nhờ trước một người quen hợp tuổi, nhưng nếu một bác hàng xóm ghé mua gói trà sớm hơn, nhiều chủ tiệm vẫn vui vẻ coi đó là "mở hàng". Quan hệ hàng xóm là thứ nuôi tiệm nhỏ lâu dài hơn mọi bảng tuổi.
Chuẩn bị cho ngày mở cửa lại sau Tết
Một danh sách gọn cho cửa hàng nhỏ và văn phòng:
- Trước khi nghỉ Tết, ngắt điện thiết bị không cần thiết, khoá van gas, cất tiền mặt, kiểm tra camera và khoá cửa.
- Chốt ngày mở cửa và thông báo cho khách, nhân viên, nhà cung cấp; dán thông báo ở cửa và đăng trên kênh bán hàng.
- Nhờ người xông đất hoặc người mở hàng từ trước Tết, hẹn giờ cụ thể trong ngày mở cửa.
- Đến sớm hôm mở cửa để quét dọn, lau kệ, kiểm tra hàng hoá có bị ẩm, hỏng sau mấy ngày đóng cửa.
- Chuẩn bị bánh mứt, trà và vài phong bao lì xì nhỏ cho nhân viên, khách quen nếu cửa hàng có lệ đó.
- Kiểm tra lại máy tính tiền, máy quẹt thẻ, mạng và tài khoản nhận chuyển khoản trước khi đón khách.
Những việc này nghe nhỏ, nhưng chính chúng quyết định ngày đầu năm của cửa hàng có trôi chảy hay không, nhiều hơn mọi lựa chọn về tuổi hay giờ.
Với nhân viên, ngày đầu đi làm lại nên nhẹ việc: họp ngắn đầu năm, nhắc lại mục tiêu quý một, chia việc tồn từ trước Tết. Người vừa đi xa về còn mệt, dồn việc nặng ngay buổi sáng đầu tiên dễ sinh sai sót. Một buổi khai xuân thong thả, ai cũng thấy được chào đón, là món quà đầu năm đáng giá cho cả cửa hàng lẫn công ty.
Câu hỏi thường gặp
Cửa hàng có nên từ chối khách đầu tiên vì không hợp tuổi?
Không nên. Từ chối khách vì tuổi vừa mất khách vừa làm người ta khó chịu ngày đầu năm. Nếu muốn có người mở hàng hợp tuổi, hãy nhờ người quen đến trước giờ mở cửa; sau đó mọi khách đều được đón như nhau.
Công ty mở cửa ngày nào là đẹp năm 2027?
Không có ngày đẹp chung cho mọi nơi. Nhiều nơi chọn mùng 6 (thứ Năm 11/2/2027) hoặc mùng 8 (thứ Bảy 13/2), nhưng lịch đi làm thường phụ thuộc lịch nghỉ Tết chính thức và nội quy công ty. Hãy chờ thông báo rồi chọn trong khoảng đó.
Ngày nguyệt kỵ mùng 5 có nên mở cửa hàng không?
Dân gian có câu nhắc ngày mùng 5, 14, 23 nên tránh khởi sự, nhưng nhiều cửa hàng vẫn mở bình thường. Nếu ngày đó khách cần hàng, bạn có thể mở; đây là quan niệm tham khảo, không phải quy định.
Ai nên là người xông đất văn phòng công ty?
Thường là một người hợp tuổi với giám đốc hoặc trưởng đơn vị, tính tình vui vẻ, được nhờ đến sớm. Có thể là nhân viên trong công ty hoặc một đối tác thân thiết. Công ty đông người có thể bỏ qua phần này, chỉ giữ buổi chúc Tết đầu năm.
Người mở hàng có cần mua món hàng đắt tiền không?
Không. Người mở hàng chỉ cần mua một món nhỏ, thanh toán vui vẻ. Chủ cửa hàng nên cảm ơn và có thể tặng thêm món quà nhỏ; ép người quen mua nhiều để "lấy may" là làm khó người ta.
Cửa hàng trực Tết, mở xuyên Tết thì xông đất thế nào?
Cửa hàng không đóng cửa thì không có ngày "mở lại". Nhiều chủ tiệm coi người khách đầu tiên sau giao thừa là người mở hàng của năm. Cũng có tiệm không xét chuyện này, chỉ lo phục vụ chu đáo trong mấy ngày đông khách.
